Buddyzm

Kim był założyciel Buddyzmu?
Siddhartha Gautama był indyjskim księciem Siakjów. Urodził się około 560 roku przed Chrystusem w mieście Kapilavastu. Ojcem Buddy był Siuddhodana, a matką Mai. Imię Siddhartha oznacza „ten, który osiągnął swój cel”. Zgodnie z legendą, Mai zmarła, kiedy Gautama był jeszcze bardzo młody. Budda wychowywał się w luksusie, jednak kiedy zobaczył ból i cierpienie na zewnątrz swojego pałacu, postanowił opuścić to miejsce i wyruszył na poszukiwanie prawdy (k. 3; str. 85).
Miejsce, czas i okoliczności rozpoczęcia wyznawania Buddyzmu
Siddhartha wygłosił swoje pierwsze kazanie w Sarnath, rozpoczynając w ten sposób „koło nauki”. Siddhartha Gautama rozpoczął wędrowny tryb życia, nauczając w północnych Indiach. Budda zmarł w roku 480 przed Chrystusem. Data rozpoczęcia wyznawania Buddyzmu nie jest znana, dlatego należy przyjąć przedział lat 560-480 p.n.e. (k. 3; str. 86).
Ilu jest bogów w Buddyzmie?
Buddowie, w religii wschodu są więksi od bogów o niezliczonej liczbie, zamieszkujących dalekie pozaziemskie wszechświaty. Budda Sakjamuni jest w towarzystwie wielu Buddów: Amitabha, Akszobhja, Bhaiszadżjaguru, Wairoczana. Budda Gautama Sakjamuni jest odzwierciedleniem absolutu, żyje od zawsze i głosi wszędzie swoje nauki objawiając się pod różnymi postaciami (k. 1; str. 73-74).
Odpowiednikiem boga Stwórcy, potęgi mającej wszelką władzę, jest w Buddyzmie „odwieczne Prawo świata”. W Buddyzmie nie ma boga wiecznego, tylko przemijające bóstwa, zapewniające czcicielom doczesne dobra, jednak nie mające wpływu na losy świata (k. 3; str. 110).
Jak wygląda życie po śmierci?
Według buddyzmu, człowiek po śmierci doznaje reinkarnacji, czyli rodzi się w innym ciele. Przyszłe ciało zależy od karmy, czyli uczynków dokonanych w przeszłości. Jeśli człowiek był wyjątkowo zły, jego ożywienie zostanie opóźnione z powodu tymczasowego przebywania w piekle. Jeśli natomiast był dobry, przebywa po śmierci w świecie bogów. Mędrzec jednak nie dąży do pobytu w boskich światach, ponieważ niebiańskie życie jest tymczasowe, a po nim powraca się na ziemię do cierpienia. Ostatecznym stanem uwalniającym od cierpienia jest nirwana, czyli nieziemska ekstaza (k. 3; str. 96, 109).
Jak zasłużyć na nagrodę?
Zbawienie osiągnąć można stosując się do ośmiorakiej ścieżki właściwego: spostrzeżenia, myślenia, mowy, postępowania, życia, dążenia, rozwagi, medytacji.
Istnieją dwie drogi zbawienia, jedna dla mnichów, druga dla ludzi świeckich. Hinajana jest drogą mnichów, której celem jest arhata, czyli osiągnięcie stanu świętego, który z chwilą śmierci przechodzi do nirwany. Mahajana jest drogą świeckich, której celem jest stanie się buddą poprzez dziesięć cnót zasadniczych: jałmużna, skromność, cierpliwość, energia, medytacja, poznanie, umiejętność przekazywania prawdy, postanowienie, cudowna moc, wiedza.
Istnieją też drogi łatwiejsze, dla tych, którzy nie potrafią żyć według dziesięciu cnót. Pierwsza polega na powierzeniu się łasce buddy Amitabhy, co pozwoli zmarłemu przenieść się do raju Sukhawati, gdzie buddysta dojrzeje do nirwany. Druga droga pozwala uzyskać oświecenie poprzez wykonywanie pewnych rytuałów sakralnych (k. 3; 89-90).
Do czego zobowiązany jest wyznawca Buddyzmu?
Najważniejsze w Buddyzmie jest: nie krzywdzić innych i pomagać im na ile to możliwe (k. 2; str. 15). Buddysta powinien rozwijać w sobie miłość i współczucie, dzięki którym pragnie, aby każda istota osiągnęła szczęście i uwolniła się od cierpienia (k. 2; str. 31). Buddysta powinien medytować, przekształcać swoje myśli tak, aby były bardziej współczujące (k. 2; str. 39-40).
Jakie nastawienie ma bóg do wyznawcy?
Buddowie obdarzają wiernych łaską. Szczególnie czczeni buddowie to tacy, którzy zrezygnowali z nirwany, aby czynić dobrze swoim wyznawcom. Buddowie są więc pełni miłości i poświęcenia dla ludzi, co odzwierciedla całą naukę wzywającą do altruizmu i służenia innym. Niemniej bóstwa w buddyzmie nie odgrywają wielkiej roli, gdyż to człowiek sam dąży do tego, aby stać się Buddą. Można powiedzieć, że bóg jest w buddyzmie niepotrzebny, ważne są rytuały i własne dążenie do doskonałości. (k. 3; str. 110)
Jak można porozumiewać się z bogiem?
Buddowie w stanie nirwany przestają istnieć, dlatego zgodnie z teorią ortodoksyjną, nie są w stanie widzieć, ani przyjmować czci od wiernych, jak również nie mogą wyświadczać wiernym łaski. Jednak według mahajany buddowie mogą udzielać łaski po osiągnięciu nirwany, gdyż zachowali odbicie świata ziemskiego.
Sposobem nawiązania kontaktu z siłami nadziemskimi jest potrójne działanie myśli, mowy i ciała, czyli medytacja, powtarzanie mantr (formuł magicznych) i wykonywanie określonych gestów (k. 3; str. 113).
Czy Buddyzm ma spisane normy?
Tak, święte księgi dzielą się na sutry i tantry. Te pierwsze omawiają dyscyplinę moralną, medytację, a także postawę altruistyczną. Tantry natomiast skierowane są do praktykujących wadżrajanę (k. 2; str. 93). Wadżrajana jest techniką medytacji, w której praktykujący wizualizuje siebie jako boga (k. 2; str. 99).
Jaki jest stosunek Buddyzmu do samobójstwa, aborcji, homoseksualizmu, czarów?
Samobójstwo – w chwili odebrania sobie życia człowiek ma w sobie negatywne emocje, które źle wpłyną na przyszłe wcielenie. (k. 2; str. 89)
Aborcja – świadomość matki połączona zostaje z zapłodnionym jajem, co oznacza że embrion jest w momencie poczęcia człowiekiem. Buddyzm nie określa jednak czy aborcja jest zabroniona, bowiem każda sytuacja jest wyjątkowa. (k. 2; str. 141)
Homoseksualizm – praktyki seksualne usprawiedliwione są przez doktrynę powszechnej tożsamości ponad światem iluzji. Powołując się na tą doktrynę, buddysta może przypisać swoim czynom rangę rytuału (k. 1; str. 80-81)
Czary – mantra jest wypowiadaniem magicznych formuł. Jest to element medytacji (k. 3; str. 113)
Rola kobiety i jej wartość w Buddyzmie
Zgromadzenie podzielone jest na cztery grupy. Osobno spotykają się mnisi, mniszki, świeccy mężczyźni i świeckie kobiety (k. 1; str. 54). Kobieta w Buddyzmie jest istotą budzącą wszelkie namiętności, a więc cierpienie. Kobieta jest postrzegana jako nieuczciwa, co jest cechą wrodzoną i niemożliwą do usunięcia. Mniszki, są postrzegane jako osoby duchowne niższego gatunku, dlatego są całkowicie podległe mnichom, nie mają prawa ich napominać czy instruować, a jednocześnie mają przyjmować od nich wszelkie instrukcje (k. 1; str. 57-58). Zgodnie z nauką wadżrajany nie ma rozróżnienia na płeć, natomiast według nauk therawady i mahajany, dla osiągnięcia pełnego oświecenia, ostatnie z nich trzeba przeżyć w ciele mężczyzny (k. 2; str 145).
Czym wyróżnia się Buddyzm spośród innych religii?
Buddyzm jest jedyną religią ateistyczną. Idea osobowego stworzyciela, wiecznego i wszechmocnego jest niezgodna z nauką Buddy. W literaturze Buddyjskiej wiara w boga stwórcę jest wielokrotnie wspominana i odrzucana (k. 4; str. 2). W Buddyzmie bogowie nie mają mocy działania na ziemi, a jedynie przebywają w raju i zażywają rozkoszy. Stworzycielem jest bezosobowe „odwieczne Prawo świata” (k. 3; str. 110).

Bibliografia:

k. 1 – Mariangela D’Onza Chiodo: Buddyzm. Kraków, 2002. ISBN 83-7097-986-6
k. 2 – Thubten Cziedryn: Buddyzm dla początkujących. Kraków, 2003. ISBN 83-87387-09-6
k. 3 – Andrzej Szyszko-Bohusz: Hinduizm, buddyzm, islam. Wrocław, 1990. ISBN 83-04-03162-0
k. 4 – Nyanaponika Thera: Buddhism and the God-Idea Selected Texts. BPS Online Edition, 2008.

Mapa wyznawania Buddyzmu

© 2019 MARLENA I DANIEL DĄBROWSCY - tel. 579 699 696